رله فونیکس

در تابلوهای اتوماسیون، خروجی‌ها و ورودی‌های PLC نباید مستقیماً با بارهای صنعتی، ولتاژهای متفاوت یا نویز محیط درگیر شوند؛ این وظیفه به رله‌های واسط سپرده می‌شود. رله فونیکس ساخت شرکت آلمانی Phoenix Contact، به‌ویژه مدل‌های باریک سری PLC-INTERFACE، یکی از پرمصرف‌ترین رله‌های واسط در تابلوهای صنعتی ایران است. در این بخش از فروشگاه برق و صنعت شاهین، انواع رله فونیکس کنتاکت و لوازم جانبی آن گرد آمده است تا بتوانید مدل مناسب مدار خود را انتخاب کنید.

معرفی شرکت فونیکس کنتاکت

Phoenix Contact در سال ۱۹۲۳ توسط هوگو کنومان در شهر اسن آلمان تأسیس شد. در سال ۱۹۲۸، کنومان با جدا کردن بلوک‌های سرامیکی چندتایی و چیدن آن‌ها روی ریل، ترمینال ریلی را اختراع کرد؛ اختراعی که امروز در هر تابلو برقی دیده می‌شود. دفتر مرکزی این شرکت اکنون در شهر بلومبرگ آلمان قرار دارد و محصولات آن شامل ترمینال، رله، کانکتور، منبع تغذیه، مبدل سیگنال، کنترلر و محافظ نوسانات ولتاژ است.

رله فونیکس چیست و چه کاربردی دارد؟

رله فونیکس در نقش رابط بین PLC و تجهیزات میدانی کار می‌کند. در سمت خروجی، PLC فقط بوبین کم‌مصرف رله را فرمان می‌دهد و کنتاکت رله، بار اصلی مانند بوبین کنتاکتور، شیر برقی یا چراغ سیگنال را قطع و وصل می‌کند. در سمت ورودی هم رله سیگنال‌هایی با ولتاژ متفاوت، مثلاً ۲۳۰ ولت AC، را به ۲۴ ولت DC مناسب ورودی PLC تبدیل می‌کند. این جداسازی الکتریکی، کارت‌های گران‌قیمت PLC را در برابر اتصال کوتاه، ولتاژ ناخواسته و نویز محافظت می‌کند و در صورت خرابی، فقط یک رله ارزان تعویض می‌شود.

پرفروش‌ترین رله فونیکس: PLC-RSC-24DC/21

پرمصرف‌ترین رله فونیکس در بازار ایران مدل PLC-RSC-24DC/21 با کد سفارش 2966171 است. این مجموعه از یک پایه ترمینالی با کد PLC-BSC-24DC/21 و یک رله کوچک قابل تعویض با کد REL-MR-24DC/21 تشکیل شده است. بوبین آن با ۲۴ ولت DC کار می‌کند، یک کنتاکت تبدیلی با جریان ۶ آمپر دارد و LED نشانگر و دیود حفاظتی بوبین روی پایه آن تعبیه شده است. عرض این رله فقط ۶٫۲ میلی‌متر است و ده‌ها عدد از آن در فضای کمی روی ریل جا می‌گیرند.

انواع رله فونیکس

رله فونیکس الکترومکانیکی سری PLC-INTERFACE

این سری در نسخه‌های مختلف ولتاژ بوبین مانند ۲۴ ولت DC، ۱۲۰ ولت و ۲۳۰ ولت AC/DC و با یک یا دو کنتاکت تبدیلی ساخته می‌شود. مدل‌های یک‌کنتاکته عرض ۶٫۲ میلی‌متر و مدل‌های دوکنتاکته عرض ۱۴ میلی‌متر دارند. اتصال سیم‌ها هم در دو نوع پیچی و فنری (Push-in) عرضه می‌شود؛ نوع فنری سیم‌کشی سریع‌تری دارد و در برابر لرزش مقاوم‌تر است.

رله فونیکس حالت جامد

برای بارهایی که تعداد قطع و وصل بسیار زیادی دارند، مانند شیرهای برقی پرتکرار یا ورودی‌های پالسی، رله فونیکس حالت جامد با خروجی نیمه‌هادی انتخاب بهتری است. این مدل‌ها قطعه متحرک ندارند، بی‌صدا کار می‌کنند و عمر آن‌ها به تعداد سوئیچ‌زنی وابسته نیست، اما برای هر نوع بار (AC یا DC) باید مدل مخصوص همان را انتخاب کرد.

رله‌های صنعتی و ویژه فونیکس

علاوه بر سری PLC-INTERFACE، فونیکس رله‌های صنعتی بزرگ‌تر با جریان‌های بالاتر، رله‌های زمانی، رله‌های پایش ولتاژ و جریان و رله‌های ایمنی تولید می‌کند. توجه داشته باشید که برای مدارهای توقف اضطراری و درب‌های ایمنی باید از رله ایمنی با ساختار خودپایش استفاده کرد، نه رله واسط معمولی؛ برای این کاربرد انواع رله پیلز را ببینید.

راهنمای خواندن کد رله PLC فونیکس

کد هر رله فونیکس از سری PLC-INTERFACE اطلاعات اصلی آن را نشان می‌دهد:

برای مثال، PLC-RPT-24DC/21 همان رله PLC-RSC-24DC/21 است، با این تفاوت که اتصال سیم‌های آن به‌جای پیچ از نوع فنری است.

نصب و سیم‌بندی رله فونیکس

رله فونیکس روی ریل استاندارد ۳۵ میلی‌متری نصب می‌شود. ترمینال‌های A1 و A2 به بوبین و ترمینال‌های 11، 12 و 14 به ترتیب به کنتاکت مشترک، بسته و باز تعلق دارند. برای توزیع سریع تغذیه بوبین بین چندین رله کنار هم، از پل‌های اتصال مخصوص استفاده می‌شود و اگر رله‌هایی با ولتاژهای متفاوت کنار هم قرار می‌گیرند، باید بین آن‌ها صفحه جداکننده نصب کرد. در کنار رله‌ها معمولاً ترمینال‌های ریلی برای خروج سیم‌ها به تجهیزات میدانی نیاز است؛ برای این کار می‌توانید برای خرید ترمینال فونیکس PTS 1,5/S-TWIN اقدام کنید یا قیمت بلوک ترمینال فونیکس 3044131 را ببینید.

یکی از رایج‌ترین کاربردهای رله فونیکس، فرمان‌دادن به بوبین کنتاکتورهای موتور از خروجی PLC است؛ برای این بخش انواع کنتاکتور اشنایدر را ببینید. در تابلوهایی که تعداد زیادی رله و سنسور از یک منبع ۲۴ ولت تغذیه می‌شوند، قیمت ماژول توزیع توان MICO مورالکترونیک را هم بررسی کنید تا اتصال کوتاه در یک مدار، کل تابلو را خاموش نکند.

نکات مهم در انتخاب رله فونیکس

در انتخاب رله فونیکس، ابتدا ولتاژ بوبین را با ولتاژ خروجی PLC یا مدار فرمان تطبیق دهید. سپس تعداد کنتاکت‌ها و جریان بار را بررسی کنید؛ برای بارهای سلفی DC مانند بوبین شیر برقی، جریان مجاز کنتاکت کمتر از جریان نامی است. اگر رله سیگنال‌های بسیار ضعیف را سوئیچ می‌کند، مدل‌های دارای کنتاکت روکش طلا مناسب‌ترند و اگر تعداد سوئیچ‌زنی بسیار زیاد است، رله حالت جامد انتخاب بهتری است. نوع اتصال پیچی یا فنری را هم متناسب با استاندارد تابلوسازی خود انتخاب کنید.

قیمت رله فونیکس به چه عواملی بستگی دارد؟

قیمت رله فونیکس به نوع رله (الکترومکانیکی یا حالت جامد)، تعداد کنتاکت‌ها، ولتاژ بوبین، نوع اتصال و جنس کنتاکت بستگی دارد. مدل یک‌کنتاکته ۲۴ ولت DC اقتصادی‌ترین و پرفروش‌ترین گزینه است و مدل‌های دوکنتاکته، حالت جامد و دارای کنتاکت طلا قیمت بالاتری دارند. همچنین خرید رله کوچک به‌تنهایی برای تعویض، از خرید مجموعه کامل پایه و رله ارزان‌تر است. به دلیل نوسانات نرخ ارز، برای اطلاع از قیمت روز و موجودی هر مدل، صفحه همان محصول را ببینید یا برای استعلام قیمت روز با کارشناسان فروش تماس بگیرید.

خرید رله فونیکس از برق و صنعت شاهین

برق و صنعت شاهین رله‌های فونیکس کنتاکت و لوازم جانبی آن را برای تابلوسازان، سازندگان ماشین‌آلات و واحدهای تعمیر و نگهداری عرضه می‌کند. اگر برند دیگری را برای مقایسه در نظر دارید، انواع رله فیندر را هم ببینید که ماژول‌های رله اینترفیس مشابهی دارد. برای انتخاب دقیق، کد کامل رله یا مشخصات مدار را پیش از خرید رله فونیکس برای کارشناسان ما بفرستید.

سوالات متداول درباره رله فونیکس

آیا می‌توان فقط رله داخل PLC-RSC-24DC/21 را تعویض کرد؟

بله، رله کوچک REL-MR-24DC/21 روی پایه نصب می‌شود و بدون باز کردن سیم‌کشی قابل تعویض است؛ فقط باید مطمئن شوید رله جدید با ولتاژ و نوع پایه هماهنگ است.

تفاوت رله فونیکس /21 و /21-21 چیست؟

مدل /21 یک کنتاکت تبدیلی و عرض ۶٫۲ میلی‌متر دارد و مدل /21-21 دو کنتاکت تبدیلی با عرض ۱۴ میلی‌متر؛ اگر به دو مدار مستقل نیاز دارید، مدل دوکنتاکته را انتخاب کنید.

رله فونیکس بهتر است یا فیندر؟

هر دو برند کیفیت بالایی دارند و ماژول‌های رله اینترفیس هر دو در تابلوهای صنعتی رایج است. انتخاب بیشتر به استاندارد تابلوساز، موجودی بازار و هماهنگی با تجهیزات موجود بستگی دارد.